Κυριακή, 20 Μαρτίου 2016

Το Καζακστάν, η πρωτεύουσα Αστανά και ο αιώνιος πρόεδρος Νουρσουλτάν Ναζαρμπάγιεφ






20-3-16



Το Καζακστάν ή Καζαχστάν είναι η ένατη μεγαλύτερη χώρα στον κόσμο με έκταση 2.724.900 τ.χλμ., αλλά μόλις 65η στον πληθυσμό με περίπου 6,5 άτομα ανά χλμ². Ο πληθυσμός υπολογίζεται στα 17.670.900, σύμφωνα με επίσημη εκτίμηση του 2015. Ένα μεγάλο μέρος του εδάφους της χώρας αποτελείται από στέπες. Πρωτεύουσα της χώρας είναι η Αστάνα. Επίσημες γλώσσες της χώρας είναι η καζακική (μια τουρκική γλώσσα) και η ρωσική. Συνορεύει με τη Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας, τη Ρωσία, την Κιργιζία, το Ουζμπεκιστάν, και το Τουρκμενιστάν.


Το Καζακστάν ανήκε στη ΕΣΣΔ ( το 1936 η χώρα έγινε σοβιετική δημοκρατία. Τις δεκαετίες του '30 και του '40 το Καζακστάν δέχθηκε εκατομμύρια εσωτερικών μεταναστών, και αποτέλεσε, μαζί με τη Σιβηρία, τόπο εξορίας αντιφρονούντων, φιλοξενώντας μερικά από τα μεγαλύτερα σοβιετικά στρατόπεδα συγκέντρωσης.)

Η περίοδος του Β' Παγκοσμίου Πολέμου συνέβαλε στην εκβιομηχάνιση και στη συστηματική εξόρυξη ορυκτών για την πολεμική μηχανή της ΕΣΣΔ. Μετά το θάνατο του Στάλιν όμως, το Καζακστάν παρέμενε ακόμα μία οικονομία βασισμένη στην αγροτική παραγωγή. Το 1953, ο Νικίτα Χρουστσόφ ξεκίνησε το φιλόδοξο πρόγραμμα για την σταδιακή μετατροπή των εκτάσεων του Καζακστάν σε σιτοβολώνα της ΕΣΣΔ, με μικτά αποτελέσματα. Ο Λεονίντ Μπρέζνιεφ επιτάχυνε την ανάπτυξη της συστηματικής γεωργίας.

Οι αυξανόμενες εντάσεις στη σοβιετική κοινωνία οδήγησαν στην ανάγκη για πολιτικές και οικονομικές μεταρρυθμίσεις που ξεκίνησαν τη δεκαετία του '80. Ένα γεγονός που σημάδεψε την περίοδο αυτή, ήταν η απόφαση του Λαβρέντι Μπέρια να πραγματοποιήσει μία πυρηνική δοκιμή στη ΣΣΔ του Καζακστάν στο Σεμέι το 1949, με καταστροφικές βιολογικές και οικολογικές συνέπειες που καταγράφηκαν γενιές αργότερα, με επερχόμενη την κλιμάκωση της απέχθειας των Καζάκων για το Σοβιετικό σύστημα.

Το Δεκέμβριο του 1986 μαζικές διαδηλώσεις νεαρών Καζάκων πραγματοποιήθηκαν στην Αλμάτι (την πρωτεύουσα του Καζακστάν εκείνη την εποχή) με αφορμή την αντικατάσταση του γενικού γραμματέα του κομμουνιστικού κόμματος του Καζακστάν με Ρώσο κομματικό αξιωματούχο. Τα επεισόδια κατέληξαν στην επέμβαση του στρατού με το θάνατο και τη φυλάκιση αρκετών διαδηλωτών.Με την αναζήτηση περισσότερης αυτονομίας από τις ΣΣΔ, το Καζακστάν ανακήρυξε την αυτοδιάθεσή του ως δημοκρατία μέσα στην ΕΣΣΔ το 1990. Με το αποτυχημένο πραξικόπημα του 1991 στη Μόσχα και την ακόλουθη διάλυση της ΕΣΣΔ, το Καζακστάν κήρυξε την ανεξαρτησία του στις 16 Δεκεμβρίου του 1991, τελευταία από τις ΣΣΔ.




Το Αλμάτι (πρώην Άλμα-Άτα), πρωτεύουσα του Καζακστάν κατά τη Σοβιετική περίοδο, είναι η μεγαλύτερη πόλη της χώρας




Ο Νουρσουλτάν Ναζαρμπάγιεφ είναι πολιτικός, πρόεδρος του Καζακστάν από το 1990. Επικρίνεται από ορισμένους για αργοπορία στην αντιμετώπιση της διαφθοράς, καταστολή της αντιπολίτευσης, μη δημοκρατικές εκλογές και ανεπαρκή ελευθερία λόγου. Γεννήθηκε στο Τσεμόλγκαν (Chemolgan) στις 6 Ιουλίου του 1940 και αρχικά εξελέγη με τετραετή θητεία. Το 1998 με διάταγμά του εξασφάλισε την παραμονή του στην εξουσία για τουλάχιστον άλλα 7 χρόνια. Μετέφερε την πρωτεύουσα της χώρας από το Αλμάτι (πρώην Άλμα Άτα) στην Αστανά. Παντρεύτηκε τη Sara Alpysovna Nazarbayeva, με την οποία έχει 3 κόρες, τις Νταρίγα, Ντινάρα και Αλίγια.O Ναζαρμπάγιεφ, που είναι Σουνίτης στο θρήσκευμα, θεωρείται ως ένας από τους τελευταίους σοβιετικούς ολιγαρχικούς.

Στις προεδρικές εκλογές, οι οποίες διεξήχθησαν πρόωρα στις 3 Απριλίου 2011, επανεξελέγη ο πρόεδρος με ποσοστό 95,5% των ψήφων. Ωστόσο, οι παρατηρητές του ΟΑΣΕ επεσήμαναν ατασθαλίες και νοθεία κατά την εκλογική διαδικασία. Στις πιο πρόσφατες προεδρικές εκλογές, στις 26 Απριλίου 2015, πρόεδρος εξελέγη ξανά με ποσοστό 97,7% των ψήφων και με τη συμμετοχή να φθάνει στο 95%.


Πιστεύεται ότι έχει μεταφέρει τουλάχιστον 1 δις δολάρια σε εμβάσματα πετρελαίου σε ιδιωτικούς του λογαριασμούς σε άλλα κράτη και ότι η οικογένειά του ελέγχει πολλές σημαντικές επιχειρήσεις στο Καζακστάν. Θεωρείται προσωπικός φίλος του Πούτιν αλλά ο ίδιος δεν έχει κρύψει και τις επαφές του με το ίδρυμα Κλίντον και τον πρώην Αμερικανό πρόεδρο, ειδικά όταν πρόκειται για δουλειές.






     O Ναζαρμπάγιεφ υποδέχεται τον Δεκέμβριο του 2010 την Χίλαρι Κλίντον.




Το 2005, ο Μπιλ Κλίντον είχε μεταβεί στο Καζακστάν με ιδιωτικό τζετ που του παρείχε ο καναδικής καταγωγής επιχειρηματίας Frank Giustra (σ΄αυτόν ανήκει η εταιρεία Lions Gate Entertainment Corporation γνωστή από τις τριλογίες Hunger Games, Divergent και την εφηβική επιτυχία Twilight).

Aξιοσημείωτο το γεγονός πως δυο μόλις ημέρες μετά τη συνάντηση του Μπιλ Κλίντον με τον πρόεδρο του Καζακστάν, η μόλις ιδρυθείσα εταιρεία ουρανίου του Giustra υπέγραψε προσύμφωνα που της έδιναν το δικαίωμα να αγοράσει τρία έργα ουρανίου που ελέγχονταν από το κρατικό πρακτορείο ουρανίου Kazatomprom. Η συμφωνία τέρας εξέπληξε τον εξορυκτική βιομηχανία, μετατρέποντας μια άγνωστη εικονική εταιρεία σε έναν από τους μεγαλύτερους παραγωγούς ουρανίου στον κόσμο.






Το Καζακστάν ανήκει στην Ευρασιατική Οικονομική Ένωση, η οποία αποτέλεσε τη διάδοχο της Ευρασιατικής Οικονομικής Κοινότητας. Μια συνθήκη με στόχο την ίδρυση της EΟΕ υπογράφτηκε στις 29 Μαΐου 2014 από τους ηγέτες της Λευκορωσίας, του Καζακστάν και της Ρωσίας και τέθηκε σε ισχύ την 1η Ιανουαρίου 2015. Η ιδέα για την ίδρυση ενός περιφερειακού εμπορικού συνασπισμού χωρών παρουσιάστηκε για πρώτη φορά το 1994 από τον πρόεδρο του Καζακστάν, Νουρσουλτάν Ναζαρμπάγεφ, στη διάρκεια ομιλίας του στο Πανεπιστήμιο της Μόσχας.


Στα πλαίσια μάλιστα της συνάντησης των ηγετών των τριών αυτών χωρών το Μάρτιο του 2015 στην Αστανά, ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν πρότεινε το ενδεχόμενο δημιουργίας νομισματικής ένωσης Ρωσίας, Λευκορωσίας και Καζακστάν.









Η πρωτεύουσα Αστανά ως σύμβολο της νέας τάξης πραγμάτων






H Αστανά είναι η πρωτεύουσα και δεύτερη μεγαλύτερη σε πληθυσμό πόλη του Καζακστάν (μετά το Αλμάτι). Βρίσκεται στις όχθες του ποταμού Ισίμ στο βόρειο-κεντρικό τμήμα του Καζακστάν, στην επαρχία Ακμόλα, αν και πολιτικά διαχωρίζεται από την υπόλοιπη επαρχία.Αρχιτέκτονες από όλο τον κόσμο ανέλαβαν την κατασκευή της νέας πρωτεύουσας. Τεράστια κτίρια σε απόλυτη διάταξη, με περίεργα και μυστικιστικά σύμβολα, που παραπέμπουν σε... μασονία. Γνωστή είναι η πυραμίδα της Ειρήνης και ο πύργος Μπαϊτερέκ, ο οποίος έχει κατασκευαστεί για να τιμηθεί η αρχαιότερη θρησκεία του ανθρώπου, ο Ήλιος. Σε αυτόν τον πύργο υπάρχουν και τα αποδεικτικά στοιχεία της διεξαγωγής του παγκόσμιου συνεδρίου όλων των θρησκευτικών ηγετών του πλανήτη.


Η Αστανά είναι η πρώτη πρωτεύουσα, που χτίστηκε τον 21ο αιώνα. Δεν είναι παρά η πραγματοποίηση του ονείρου ενός ανθρώπου: του Ναρσουλτάν Ναζαρμπάγιεφ, προέδρου του Καζακστάν.Η Αστανά είναι μια σχεδιασμένη πόλη, όπως η Μπραζίλια στη Βραζιλία, η Καμπέρα στην Αυστραλία και η Ουάσινγκτον των ΗΠΑ.Το ρυθμιστικό σχέδιο της Αστανά σχεδιάστηκε από τον Ιάπωνα αρχιτέκτονα Κίσο Κουροκάβα.



Ιδρύθηκε ως οικισμός το 1830 με την ονομασία Akmoly ή Ακμολίνσκι Πρικάζ και υπηρέτησε ως αμυντική οχύρωση των Κοζάκων της Σιβηρίας. Το 1832, στον οικισμό χορηγείται καθεστώς πόλης και μετονομάζεται σε Ακμόλινσκ. Στις 20 Μαρτίου του 1961 η πόλη μετονομάστηκε σε Τσελίνογκραντ για να σηματοδοτήσει την εξέλιξη της πόλης ως πολιτιστικό και διοικητικό κέντρο. Το 1992, μετονομάστηκε σε Ακμόλα, το τροποποιημένο αρχικό όνομα που σημαίνει «λευκός τάφος». Στις 10 Δεκεμβρίου του 1997, η Ακμόλα αντικατέστησε την Αλμάτι και έγινε η πρωτεύουσα του Καζακστάν. Στις 6 Μαΐου του 1998, μετονομάστηκε σε Αστανά, που σημαίνει «η πρωτεύουσα» στα Καζακικά. Η λέξη επίσης προέρχετα από το ρήμα Istadan (πέρσικα) και κυριολεκτικά σημαίνει "κατώφλι" (βασιλικό ή ιερό, όταν οι άνθρωποι στέκονται με σεβασμό και δέος).









Το Προεδρικό Μέγαρο


Η διάταξη του προεδρικού μεγάρου συναντάται στην πλειοψηφία των σημαντικών πόλεων, συμπεριλαμβανομένης της Ουάσιγκτον και του Παρισιού. Οι δύο χρυσοί πυλώνες πιστεύεται ότι αντιπροσωπεύουν Τεκτονικό συμβολισμό, συγκεκριμένα οι δύο πυλώνες της μασονίας, Boaz και Jachin. Οι πυλώνες αυτοί εμφανίζονται σε όλα τα δωμάτια Τεκτονικών Στοών. Οι Boaz και Jachin ήταν πυλώνες από χαλκό, ορείχαλκο ή μπρούτζο, που βρισκόταν στην αυλή του Ναού του Σολομώντα, του πρώτου Ναού στην Ιερουσαλήμ.







Η «Πυραμίδα της Ειρήνης» ή «Παλάτι της ειρήνης και συμφιλίωσης».


Η πυραμίδα αυτή φιλοξενεί στο υπόγειό της μια όπερα, στους επάνω ορόφους το συμβούλιο όλων των θρησκειών του πλανήτη. Όλα τα διαμερίσματα περιλαμβάνουν απεικονίσεις γιγάντιων Ηλίων: στο ταβάνι της όπερας, στο πάτωμα μεταξύ του κυκλικού τραπεζιού του συμβουλίου των θρησκειών και στο θόλο της ξεχωριστής μικρότερης πυραμίδας της κορυφής, τα τζάμια της οποίας είναι διακοσμημένα με περιστέρια, ενώ η απεικόνιση του Ήλιου στο θόλο της τελικής πυραμίδας είναι πραγματικά μαγευτική. O Λόρδος Norman Forster (λέγεται ότι είναι μέλος του τάγματος της αξίας) έχει σχεδιάσει σχεδόν όλες τις κατασκευές σε αυτές τις φωτογραφίες. Αυτή η πυραμίδα είναι αφιερωμένη στην «αποκήρυξη της βίας» και «στο να ενώσει όλες τις θρησκείες του κόσμου". Ο αρχιτέκτονας υποστηρίζει το κτίριο δεν έχει αναγνωρίσιμα θρησκευτικά σύμβολα, αλλά στην πραγματικότητα η πυραμίδα είναι ένας ναός για την λατρεία του ήλιου.








                            Εσωτερική εικόνα από την κορυφή της πυραμίδας







       Η αίθουσα συνεδριάσεων για συνέδρια των θρησκευτικών ηγετών του κόσμου.




Bayterek ή το Δέντρο της Ζωής


Το μνημείο αυτό έχει ως στόχο να ενσαρκώσει ένα παραμύθι για το μυθικό δέντρο της ζωής και ένα μαγικό πουλί της ευτυχίας. Το «δέντρο της ζωής», είναι ένας οδικός χάρτης που υποτίθεται ότι χρησιμοποιούν τα πνεύματα όταν φεύγουν από τον υλικό κόσμο για τη μετά θάνατον ζωή. Η χρυσή σφαίρα στην κορυφή του μνημείου αντιπροσωπεύει τον ήλιο, την Ανώτατη Θεότητα. Στο εσωτερικό της (γυάλινο κι αυτό) εκτός από τη μαγευτική θέα, ο επισκέπτης συναντά και δυο περίεργα αντικείμενα: ένα χρυσό αποτύπωμα της παλάμης του Προέδρου της χώρας (σαφές κι αυτό αποκρυφιστικό σύμβολο) και παραδίπλα η αναπαράσταση της σφαίρας της Γης, με δεκαεπτά ακτίνες να εκπορεύονται από αυτή, πάνω στις οποίες βρίσκονται υπογραφές των ηγετών των 17 κύριων θρησκειών του πλανήτη.










            Ένα χρυσό τρίγωνο με το αποτύπωμα της παλάμης του προέδρου Ναζαρμπάγιεφ στο κέντρο.



Η σφαίρα που υπογράφεται από τους εκπροσώπους δεκαεπτά θρησκευτικών δογμάτων.




Οικονομία του Καζακστάν

Στο νότιο τμήμα της χώρας εκτείνεται η έρημος Κιζίλ Κουμ. Με μεγάλα αρδευτικά έργα αξιοποιήθηκαν μεγάλες εκτάσεις. Καλλιεργούνται δημητριακά, παντζάρια,βαμβάκι και ηλίανθοι.

Σε υψηλό βαθμό αναπτυγμένη είναι η βιομηχανία καθώς και η εκμετάλλευση του υπεδάφους, που είναι πλούσιο σε πετρέλαιο, γαιάνθρακες, χρυσό, χαλκό, μόλυβδο,νικέλιο, χρώμιο κ.ά. Σημαντικό ρόλο, επίσης, στην οικονομία της χώρας, διαδραματίζουν η κτηνοτροφία και η αλιεία.



Το Κοσμοδρόμιο του Μπαϊκονούρ




                                 Το Διαστημικό Κέντρο του Μπαϊκονούρ




Το Κοσμοδρόμιο του Μπαϊκονούρ είναι το κύριο διαστημοδρόμιο της Ρωσίας. Λειτουργεί από τις 2 Ιουνίου του 1955 και βρίσκεται στην περιοχή Μπαϊκονούρ ("πλούσια κοιλάδα") του Καζακστάν. Πρόκειται για το μεγαλύτερο αλλά και το παλαιότερο διαστημικό κέντρο στον κόσμο. Από εκεί έχουν εκτοξευτεί περίπου 2.500 διαστημόπλοια και έχουν αναχωρήσει περισσότεροι από 130 κοσμοναύτες στα 50 χρόνια λειτουργίας του.

Μετά την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης και την ανεξαρτησία του Καζακστάν, η Ρωσία εκμισθώνει το κοσμοδρόμιο, καθώς, παρότι διαθέτει άλλα δύο για εκτοξεύσεις δορυφόρων, μόνον από αυτό μπορούν να ξεκινήσουν επανδρωμένες αποστολές στο Διεθνή Διαστημικό Σταθμό.



Πύραυλος έτοιμος για εκτόξευση στο κοσμοδρόμιο του Μπαϊκονούρ



Πολλές ιστορικές πτήσεις αναχώρησαν από το Μπαϊκονούρ: ο πρώτος λειτουργικός διηπειρωτικός πύραυλος, ο πρώτος τεχνητός δορυφόρος, Σπούτνικ 1, στις 4 Οκτωβρίου 1957, η πρώτη επανδρωμένη τροχιακή πτήση από τον Γιούρι Γκαγκάριν στις 12 Απριλίου 1961 , και η πτήση της πρώτης γυναίκας στο διάστημα, της Βαλεντίνα Τερεσκόβα, το 1963. 14 κοσμοναύτες 13 άλλων εθνών, όπως η Τσεχοσλοβακία, η Ανατολική Γερμανία και η Γαλλία, άρχισαν τα ιστορικά τους ταξίδια από εκεί στο πλαίσιο του προγράμματος Interkosmos. Το 1960, το πρωτότυπο ενός διηπειρωτικού πυραύλου εξερράγη πριν από την εκτόξευση, σκοτώνοντας πάνω από 100 ανθρώπους.

Μετά τη διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης το 1991 το ρωσικό διαστημικό πρόγραμμα συνέχισε να λειτουργεί από το Μπαϊκονούρ, υπό την αιγίδα της Κοινοπολιτείας Ανεξαρτήτων Κρατών. Το 1995, η πόλη που περιβάλλει το διαστημικό κέντρο μετονομάστηκε σε Μπαϊκονούρ. Στις 8 Ιουνίου 2005 το Συμβούλιο της Ρωσικής Ομοσπονδίας επικύρωσε μια συμφωνία μεταξύ της Ρωσίας και του Καζακστάν στην οποία επεκτείνονταν η μίσθωση του διαστημικού κέντρου στη Ρωσία έως το 2050. Η τιμή της μίσθωσης - που ορίστηκε σε 115 εκατομμύρια δολάρια ΗΠΑ το χρόνο - είναι η πηγή μιας μακράς διαφωνίας μεταξύ των δυο χωρών. Αυτή η επιλογή οδήγησε τη Ρωσία στο να αρχίζει να αναβαθμίζει το διαστημικό κέντρο του Πλεσέτσκ στη Βόρεια Ρωσία σαν εναλλακτική επιλογή.




Γιώτα Χουλιάρα για το Geopolitics and Daily News.



geopolitics