Σάββατο, 20 Αυγούστου 2016

Ολυμπιακοί Αγώνες: Οικονομικό – ρεαλιστικό γεγονός ή απλά Ανθρώπινο;

20-8-16





Δρ. Δημήτρης Ε. Γκίκας,
Φιλόλογος, Μ.Α.,
Διδάκτωρ Πολιτικής Φιλοσοφίας & Φιλοσοφίας της Τέχνης
Επιστημονικός Συνεργάτης περιοδικού "Ιστορικά Θέματα"
Ειδικός Σύμβουλος σε θέματα Πολιτισμού Δήμου Καλλιθέας




Πριν την έναρξη των Ολυμπιακών Αγώνων του Ρίο, αίσθηση είχε κάνει μια πρόβλεψη της Goldman Sachs για το ποιες χώρες, με βάση το γενικότερο οικονομικό, πολιτικό και θεσμικό περιβάλλον τους, θα εξασφάλιζαν (και πόσα) μετάλλια. Σύμφωνα μ’ αυτήν την πρόβλεψη, η Ελλάδα δεν θα λάμβανε κανένα μετάλλιο, θεωρώντας ότι, με βάση το μοντέλο ανάλυσης που η ίδια η Goldman Sachs χρησιμοποίησε, θα ήταν αντιρεαλιστικό να περιμένουμε αξιοσημείωτες αθλητικές επιδόσεις από αθλητές μιας χώρας που, χρόνια τώρα, παραπαίει σε πλείστα επίπεδα.



Η ίδια η πρόβλεψη ανέδειξε ένα ιδιαίτερα σημαντικό στοιχείο στον τρόπο που αντιμετωπίζονται οι σύγχρονοι Ολυμπιακοί Αγώνες. Πρόκειται για ένα γεγονός παγκόσμιο, ο αθλητικός χαρακτήρας του οποίου , όμως μοιάζει να λειτουργεί επιδερμικά, ειδικά από τη σκοπιά εκείνων που τον «συντηρούν»: πολυεθνικές εταιρείες (αθλητικές και μη), πολιτικοί και κρατικοί φορείς και οντότητες, οικονομικοί, δηλαδή και πολιτικοί παράγοντες παγκοσμίου βεληνεκούς και κύρους. Πρόκειται για γεγονός με χαρακτήρα αμιγώς υλικοκεντρικό σε γενικές γραμμές, οικονομικοκρατικό ειδικότερα.

Σ’ αυτά τα πλαίσια, η πρόβλεψη της Goldman Sachs (η οποία, ας μην λησμονούμε, λειτουργεί κι αυτή ως πολυσχιδές εργαλείο των παραγόντων που ήδη αναφέραμε) έχει τη δική της αξία και, κατά τα φαινόμενα, βασίζεται πράγματι σε ευλογοφανή και ρεαλιστικά δεδομένα. Το παράδειγμα, μάλιστα της Ελλάδας είναι το πλέον χαρακτηριστικό. Οι αθλητές μας προετοιμάστηκαν για τους Ολυμπιακούς Αγώνες υπό συνθήκες δυσχερέστατες έως και άθλιες, κρατική βοήθεια δεν υπήρχε ενώ και οι πολυεθνικές εταιρείες πολύ λίγο ενδιαφέρον έδειξαν γι’ αυτούς, από τη στιγμή που υπήρχαν αθλητές με καλύτερες έως τότε επιδόσεις, που διέθεταν τρανταχτά ονόματα με παγκόσμια αναγνώριση, διαφήμιση και «χαρακτήρα» που ταίριαζε με το προφίλ των σύγχρονων Ολυμπιακών Αγώνων: «εφετζίδικο», ενίοτε προκλητικό και, πάντως, τέτοιον που εξήπτε την περιέργεια, το ενδιαφέρον και, γιατί όχι, ακόμα και την ερωτική διάθεση!

Οπωσδήποτε, η πρόβλεψη ενείχε και το στοιχείο μιας χαιρεκακίας. Η Ελλάδα, παγκοσμίως, θεωρείται το «μαύρο πρόβατο» πολιτικά, κοινωνικά, οικονομικά. Η τάση για απομείωσή της, για υποβάθμισή της σε όλα τα επίπεδα, είναι εμφανής. Προσθέστε σ’ αυτό και το γεγονός ότι οι Έλληνες είναι οι «πατέρες» αυτών των Αγώνων – μια ιδιότητα που πολλοί έχουν προσπαθήσει να απαλείψουν, θεωρώντας τους σύγχρονους Ολυμπιακούς Αγώνες ως εντελώς διαφορετικό γεγονός, πράγμα που με βρίσκει σύμφωνο, αλλά για άλλους λόγους – και θα αντιληφθείτε από πού προέρχεται αυτή η ολοκληρωτική απαξίωση της χώρας (κι ίσως όχι τόσο των αθλητών…).

Η αναμενόμενη μηδενική κομιδή μεταλλίων από τη χώρα μας, πάντως ήταν μια ρεαλιστική πρόβλεψη. Η οποία διαψεύστηκε! Γιατί; Τι δεν πήγε καλά με την πρόβλεψη; Το ίδιο που δεν πήγε καλά αρκετές φορές στην Ιστορία με τέτοιου είδους προβλέψεις: παραβλέπεται ο παράγοντας «Άνθρωπος». Το συναντήσαμε πολλές φορές στην Ιστορική μας διαδρομή. Το είδαμε στο πώς αντιμετώπιζε ο Ξέρξης την εκστρατεία του εναντίον της Ελλάδας. Θεωρούσε αδιανόητη και μη ρεαλιστική όχι μόνο την ήττα, αλλά ακόμα και το ενδεχόμενο να αντισταθούν στην αναρίθμητη στρατιά του μια χούφτα Έλληνες. Το είδαμε και στη σύγχρονη Ιστορία μας, όταν ο Ιταλικός Φασισμός προέβλεπε, εντελώς ρεαλιστικά, την ολοκλήρωση της κατάληψης της Ελλάδας εντός ολίγων ημερών.

Οι σύγχρονοι Ολυμπιακοί Αγώνες δεν έχουν, πράγματι, σχέση με τους Αρχαίους. Ούτε θρησκευτική ιερότητα και σεβασμό σ’ αυτούς διακρίνουμε, ούτε την επιδίωξη μιας πραγματικής εκεχειρίας διαπιστώνουμε, ούτε την αποθέωση του «ευ αγωνίζεσθαι» (εκτός ελαχίστων εξαιρέσεων που, απλώς, επιβεβαιώνουν τον κανόνα) αντικρίζουμε, ούτε την κυριότερη σκοποθεσία που είναι η ανάδειξη ενός άλλου τρόπου συναγωνισμού ανάμεσα στις κρατικές – πολιτικές οντότητες ανευρίσκουμε. Όμως, παρά τη γενικότερη παρεκτροπή, αυτοί οι Αγώνες εξακολουθούν να είναι αθλητικοί. Που πάει να πει: στηρίζονται, ακόμα και σήμερα, στο πάθος, στη θέληση, στην καρδιά, στην πίστη για τη νίκη, στον αγώνα του Ανθρώπου να ξεπεράσει τον εαυτό του. Οι οικονομικές και πολιτικές συνθήκες αποτελούν σημαντικούς παράγοντες που υποβοηθούν έναν αθλητή (έναν άνθρωπο γενικότερα) στον αγώνα του να κερδίσει. Αλλά δεν είναι ούτε οι μόνοι παράγοντες, ούτε οι κυρίαρχοι.

Όσο «ρεαλιστική» φάνταζε η νίκη των Περσών, άλλο τόσο «ρεαλιστική» έμοιαζε η πρόβλεψη της Goldman Sachs για το «μηδέν» της Ελλάδας. Κι όμως, οι Έλληνες αθλητές κατέκτησαν μετάλλια, η χώρα ανέβηκε σχεδόν στην 20η θέση κατάταξης. Κι ας μην είχαν ούτε τις ευνοϊκές οικονομικές ή όποιες άλλες συνθήκες με το μέρος τους, ούτε τη «διαφήμιση» και την προβολή από τα παγκόσμια ΜΜΕ.



Όσο προβληματική και ανησυχητική είναι η διαπίστωση ότι οι σύγχρονοι Ολυμπιακοί Αγώνες συνιστούν πλέον ένα γεγονός κατά κύριο λόγο οικονομικό με κυρίαρχες υλιστικές διαστάσεις, άλλο τόσο ελπιδοφόρο είναι το γεγονός ότι, κάποιες φορές (λίγες, αλλά τόσο ουσιώδεις), ο Άνθρωπος παραμένει ένα ον που παθιάζεται, αγωνίζεται, πιστεύει, ελπίζει, δεν υποχωρεί εύκολα. Ο Άνθρωπος αυτός που διαψεύδει τα νούμερα…


------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------




Ιδιοκτησία πνευματικών δικαιωμάτων του Geopolitics & Daily News - © 2016.

Το περιεχόμενο του site αποτελεί πνευματική ιδιοκτησία του Geopolitics & Daily News. Οποιαδήποτε πληροφορία (κείμενο, εικόνες, γραφικά) περιέχεται στο site μπορεί να χρησιμοποιηθεί μόνο για προσωπική, μη εμπορική χρήση. Είναι παράνομη η αντιγραφή, αναπαραγωγή, τροποποίηση με οποιονδήποτε τρόπο, μέρους ή του συνόλου των περιεχομένων του site χωρίς προηγούμενη έγγραφη συγκατάθεση ή αναφορά της σελίδας.

geopolitics