28/2/17

Προς μια Ευρώπη πολλών ταχυτήτων;




Τους βασικούς άξονες της Λευκής Βίβλου, που αναμένεται να δημοσιοποιήσει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή με την ευκαιρία της επετείου των 60 ετών από τη Συνθήκη της Ρώμης (25 Μαρτίου), περιγράφει σε σημερινό δημοσίευμά της υπό τον τίτλο «Τα σενάρια του Γιούνκερ για την Ευρώπη» η βελγική εφημερίδα Le Soir.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η πρόθεση του Γιούνκερ είναι οι 27 να αποφασίσουν μεταξύ μιας σειράς «αξιόπιστων επιλογών τρόπων οργάνωσης της ΕΕ», καθώς μέχρι σήμερα η τάση ήταν να επικεντρώνονται στη διάγνωση των δυσλειτουργιών παρά στην εξεύρεση πρακτικών λύσεων. Σε αυτήν τη βάση, μια πρώτη επιλογή θα είναι απλά να συνεχιστεί η τρέχουσα πορεία: η εφαρμογή των διαφόρων προγραμμάτων εργασίας μέσα από έναν επαναπροσδιορισμό «προτεραιοτήτων» σε συνέχεια της Συνόδου Κορυφής στη Μπρατισλάβα (Σεπ. 2016).

Η εφημερίδα αναφέρει ότι υπάρχει επίσης το σχέδιο της ΕΕ - Ομοσπονδίας, αλλά και ότι συχνά αναφέρεται τον τελευταίο καιρό το σενάριο μιας Ευρώπης πολλών ταχυτήτων, όπου τα κράτη που επιθυμούν ενισχυμένη συνεργασία δεν θα επιβραδύνονται από τα λιγότερο πρόθυμα. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, το σενάριο που θα προταθεί εντέλει από την Επιτροπή θα είναι «καινοτόμο», ενώ αναμένεται να ενσωματώνει στοιχεία και από τις τρεις επιλογές. Σημειώνεται, πάντως, ότι κανένα από τα σενάρια που εξετάζονται δεν περιλαμβάνει αναθεώρηση των Συνθηκών, μια διαδικασία εξόχως επικίνδυνη, σχολιάζει το δημοσίευμα.

Για το ίδιο θέμα, η εφημερίδα L'Echo σημειώνει ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αναμένεται να υπερασπιστεί, με τη δημοσίευση της Λευκής Βίβλου, την ιδέα μιας Ευρώπης πολλών ταχυτήτων, σε απάντηση στο Brexit. Σε αυτή τη βάση, όσα κράτη-μέλη το επιθυμούν, θα κληθούν να προχωρήσουν σε πολιτικές που προωθούν την «προστασία» των πολιτών. Η κοινή άμυνα θα αποτελέσει μια εκ των προτιμώμενων πολιτικών για στενότερη συνεργασία, αναφέρεται στο δημοσίευμα.


Η Συνθήκη της Ρώμης -Ιστορική Αναδρομή

Οι Συνθήκες της Ρώμης του 1957 είναι οι δύο διεθνείς συνθήκες με τις οποίες ιδρύθηκαν η Ευρωπαϊκή Οικονομική Κοινότητα (ΕΟΚ) και η Ευρωπαϊκή Κοινότητα Ατομικής Ενέργειας (ΕΥΡΑΤΟΜ), από τις οποίες προήλθε η Ευρωπαϊκή Ένωση. Υπεγράφησαν από εκπροσώπους του Βελγίου, της Δυτικής Γερμανίας, της Γαλλίας, της Ιταλίας, του Λουξεμβούργου και της Ολλανδίας στις 25 Μαρτίου 1957 και η ημερομηνία υπογραφής τους θεωρείται η επίσημη ημερομηνία γέννησης της Ευρωπαϊκής Ένωσης.



Η συνθήκη αυτή, συνέχεια της Συνθήκης των Παρισίων(1951), προέβλεπε τη δημιουργία μιας κοινής αγοράς βασισμένης στην τελωνειακή ένωση των προαναφερθέντων κρατών. Τα θέματα αυτά είχαν τεθεί ήδη από τη διάσκεψη της Μασσαλίας, τον Ιούνιο του 1955. Με τη συνθήκη αυτή επίσης αποφασίστηκε η συγκρότηση ειδικού συμβουλευτικού οργάνου, της Συνέλευσης, με έδρα το Στρασβούργο και αποτελούμενου από 142 μέλη, διοριζόμενα από τα κοινοβούλια των έξι κρατών, το οποίο το 1962 ονομάστηκε Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Η συνθήκη τέθηκε επισήμως σε ισχύ την 1η Ιανουαρίου 1958.

Με τη συνθήκη αυτή, μεταξύ άλλων, προβλέπονταν:

  • η συγκρότηση μονίμων οργάνων για τη συνεργασία μεταξύ των κρατών-μελών (Συνέλευση, Συμβούλιο, Επιτροπή και Δικαστήριο). Το Συμβούλιο και η Επιτροπή θα είχαν την εξουσία να θεσπίζουν κανόνες με δεσμευτικές πράξεις (Κανονισμούς, Οδηγίες και Αποφάσεις, το λεγόμενο παράγωγο δίκαιο) για την επίτευξη των στόχων της συνθήκης και τη δημιουργία μιας νέας υπερεθνικής έννομης τάξης, της κοινοτικής, στην καθιέρωση της οποίας θα συντελούσε καταλυτικά το Δικαστήριο.
  • η δημιουργία μιας Κοινής Αγοράς εντός δώδεκα ετών, σε τρεις διαδοχικές φάσεις διάρκειας τεσσάρων ετών η καθεμία, που θα θεμελιωνόταν σε τέσσερις ελευθερίες:
  • ελευθερία κυκλοφορίας εμπορευμάτων στο πλαίσιο μιας τελωνειακής ένωσης, στην οποία θα καταργούνταν οι δασμοί και οι ποσοτικοί περιορισμοί και θα υιοθετούνταν ένα κοινό εξωτερικό δασμολόγιο. Το 1968 σε εφαρμογή των αποφάσεων της Συνθήκης καταργήθηκαν μεταξύ των έξι καρατών μελών οι δασμοί για μια σειρά από προϊόντα.
  • ελευθερία κυκλοφορίας προσώπων, ειδικότερα μισθωτών εργαζομένων και μη μισθωτών επαγγελματιών (δικαίωμα εγκατάστασης),
  • ελευθερία κυκλοφορίας υπηρεσιών και
  • ελευθερία κυκλοφορίας κεφαλαίων,
  • η υιοθέτηση μιας κοινής αγροτικής πολιτικής και εφαρμογή εναρμονισμένου συστήματος υποστηρίξεώς της. Σε εφαρμογή αυτού του όρου προβλεπόταν η ίδρυση κοινού γεωργικού ταμείου. Η εφαρμογή της υπήρξε από τους πρώτους στόχους των καρτών μελών, έτσι ήδη από το 1962 εγκρίνεται κοινή τιμολογιακή πολιτική για μια σειρά προϊόντων.
  • η υιοθέτηση μιας κοινής πολιτικής στον τομέα των μεταφορών,
  • η θέσπιση κοινών κανόνων προστασίας του ανταγωνισμού από καρτέλ, μονοπώλια και αθέμιτες κρατικές ενισχύσεις (προστατευτισμό),
  • η υιοθέτηση μιας κοινής εμπορικής πολιτικής έναντι των τρίτων χωρών,
  • σε πρώιμο στάδιο, μία απόπειρα κοινωνικής πολιτικής με την ίδρυση ενός Ευρωπαϊκού Κοινωνκού Ταμείου και
  • η ίδρυση της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων.

Θεμελιώδης ήταν, τέλος, και η πρόβλεψη για την απαγόρευση των διακρίσεων κατά φυσικών και νομικών προσώπων λόγω εθνικότητας από τις αρχές κάθε κράτους-μέλους.


 Εξήντα χρόνια μετά

Αν και οι ρυθμίσεις των Συνθηκών κατά βάση αφορούσαν θέματα οικονομικής συνεργασίας, οδήγησαν τελικά στην προώθηση της ιδέας της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης. Το κείμενό τους θεωρείται από τα βασικά "συνταγματικά" κείμενα της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ο πρώτος της Καταστατικός χάρτης). 


Σήμερα, όμως, 60 χρόνια μετά, η Ευρώπη μοιάζει πιο διαιρεμένη από κάθε άλλη φορά.

Δεν είναι η πρώτη φορά που ακούμε για Ευρώπη πολλών ταχυτήτων, καθώς η ευρωπαϊκή ολοκλήρωση χάθηκε στις επιταγές της οικονομικής λιτότητας και στην αυστηρότητα των Βρυξελλών και του Βερολίνου. 


Να υπενθυμίσουμε εδώ πως για Ευρώπη πολλών ταχυτήτων μίλησε και η Γερμανίδα Καγκελάριος Άνγκελα Μέρκελ στις αρχές Φεβρουαρίου στη Μάλτα στον απόηχο των εργασιών της άτυπης Συνόδου Κορυφής της ΕΕ. Ας σημειωθεί ότι είναι η πρώτη φορά που η Γερμανίδα καγκελάριος μιλά ανοιχτά για μια Ευρώπη πολλαπλών ταχυτήτων και παραδέχεται εμμέσως πλην σαφώς ότι τα λόγια περί ολοκλήρωσης καθώς και οι αναφορές στις κοινές ευρωπαϊκές αξίες δεν βοηθούν σε καιρούς Brexit και ηγεσίας Τραμπ. 

Να τονίσουμε πως θετικά αντέδρασαν η Ιταλία και η Γαλλία. 

Το ερώτημα που μένει να απαντηθεί είναι μήπως η Ευρώπη πολλών ταχυτήτων είναι και Ευρώπη διογκωμένων ανισοτήτων; 





Με πληροφορίες από ΑΠΕ, in.gr, Wikipedia, ΗuffpostGreece.


==========================================

 Ιδιοκτησία πνευματικών δικαιωμάτων του Geopolitics & Daily News - © 2017.

 Το περιεχόμενο του site αποτελεί πνευματική ιδιοκτησία του Geopolitics & Daily News. Οποιαδήποτε πληροφορία (κείμενο, εικόνες, γραφικά) περιέχεται στο site μπορεί να χρησιμοποιηθεί μόνο για προσωπική, μη εμπορική χρήση. Είναι παράνομη η αντιγραφή, αναπαραγωγή, τροποποίηση με οποιονδήποτε τρόπο, μέρους ή του συνόλου των περιεχομένων του site χωρίς προηγούμενη έγγραφη συγκατάθεση ή αναφορά της σελίδας