31/3/17

Αβέβαιο το μέλλον της Αν. Ευρώπης μεταξύ Ρωσίας και ΕΕ






Του Ian Bond
Centre For European Reform 

Έχουν περάσει τρία χρόνια από την προσάρτηση της Κριμαίας στη Ρωσία και την έναρξη της συγκεκαλυμμένης εισβολής στην Ανατολική Ουκρανία. Εκείνη την περίοδο, φαινόταν σαν η έναρξη μιας πιο φιλόδοξης αρπαγής γης.

Ο πρόεδρος Vladimir Putin άφησε να εννοηθεί ότι η ουκρανική ανεξαρτησία και αυτή της Λευκορωσίας ήταν μόνο μια ιστορική ανωμαλία. Όταν περιέγραψε τους Ρώσους σαν "μία εκ τις μεγαλύτερες, αν όχι τη μεγαλύτερη εθνοτική ομάδα στον κόσμο που χωρίζεται από σύνορα", οι γείτονες της Ρωσίας –ορισμένοι εκ των οποίων με μεγάλες ρωσικές μειονότητες- αναρωτήθηκαν εάν εννοούσε ότι θα διαγράψει αυτά τα σύνορα.

Μετά από τρία χρόνια, το project του Putin έχει ξεκάθαρα αποτύχει. Αν και κατέχει ακόμη την Κριμαία και μέρη της Ανατολικής Ουκρανίας, έχει αποξενωθεί από την υπόλοιπη Ουκρανία. Αλλά η Δύση έχει επίσης λίγα για να υπερηφανευτεί. Η Αν. Ευρώπη, γεμάτη με παγωμένες συγκρούσεις, δημιουργήματα της Ρωσίας, είναι κολλημένη σε ένα μεταβατικό στάδιο προς ένα αβέβαιο μέλλον.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει αποφύγει συστηματικά το ζήτημα της πιθανής ένταξης στην ΕΕ για οποιοδήποτε από τα έξι πρώην σοβιετικά κράτη που βρίσκονται στην Ευρώπη (Αρμενία, Αζερμπαϊτζάν, Λευκορωσία, Γεωργία, Μολδαβία και Ουκρανία). Οι ηγέτες του ΝΑΤΟ συμφώνησαν το 2008 ότι η Γεωργία και η Ουκρανία "θα γίνουν μέλη του ΝΑΤΟ". Αλλά αφότου η Ρωσία εισέβαλε στη Γεωργία το 2008 και στην Ουκρανία το 2014, το ΝΑΤΟ δεν βιάζεται να εκπληρώσει αυτή την υπόσχεσή του.

Η Ρωσία έχει μία σαφέστερη εικόνα για την περιοχή από ό,τι η Δύση. Ποτέ δεν αντιμετωπίζονται τα έξι κράτη ως πλήρως κυρίαρχα. Αφότου ο Putin έγινε πρόεδρος για τρίτη φορά, το 2012, ενέτεινε τις προσπάθειες να διατηρήσει τα πρώην σοβιετικά κράτη εντός αυτού που περιέγραψε ο Medvedev ως "περιοχή προνομιακών συμφερόντων". Αλλά η προθυμία της Μόσχας να αξιοποιήσει την οικονομική και στρατιωτική καταπίεση στη γειτονιά, έχει αποξενώσει πολλούς που θα μπορούσαν σε διαφορετική περίπτωση να έχουν μια εγγύτητα με τη Ρωσία.

Λίγοι δυτικοί ηγέτες θέλουν να παραδεχθούν ότι η Ρωσία έχει το δικαίωμα άσκησης βέτο έναντι των εξωτερικών πολιτικών των γειτόνων της. Αλλά ακόμη λιγότεροι θέλουν μια διαμάχη με τη Ρωσία. Οι Ανατολικοευρωπαίοι που θέλουν οι χώρες τους να πληρούν τα ευρωπαϊκά δεδομένα διακυβέρνησης και να ενταχθούν σε δυτικούς οργανισμούς, έχουν απογοητευτεί από την αποτυχία της Δύσης να προσφέρει πλήρη στήριξη. Επομένως, τι μπορούν να κάνουν οι χώρες της Ανατολικής Ευρώπης εάν δεν θέλουν να είναι στην τροχιά της Ρωσίας αλλά δεν μπορούν να ενταχθούν σε δυτικά θεσμικά όργανα;

Βασική προτεραιότητα θα πρέπει να είναι η εδραίωση κράτους δικαίου. Οι χώρες στις οποίες τα δικαστήρια λειτουργούν και οι νόμοι είναι σταθεροί, θα είναι πιο ελκυστικές για να προσελκύσουν επενδυτές και λιγότερο ευάλωτες στην οικονομική πίεση. Η Δύση μπορεί να βοηθήσει καθιστώντας πιο δύσκολο για τις ελίτ να νομιμοποιήσουν έσοδα από τη διαφθορά μέσω της ΕΕ ή των ΗΠΑ.

Η διασφάλιση ότι μειονοτικές εθνοτικές ομάδες τυγχάνουν επίσης δίκαιης μεταχείρισης, είναι εξίσου ζωτικής σημασίας. Δυσαρεστημένες μειονότητες έχουν υπάρξει γόνιμο έδαφος γα την προώθηση αυτονομιστικών συγκρούσεων –υπάρχει μικρότερο περιθώριο για κακοδιαχείριση, εάν όλες οι κοινότητες έχουν συμμετοχή στην κοινωνία.

Η γεωγραφία και τα οικονομικά σημαίνουν ότι οι χώρες της Ανατολικής Εταιρικής σχέσης θα επωφελούνταν από τις καλές πολιτικές και εμπορικές σχέσεις με τη Ρωσία. Δεν θα πρέπει να το αποφεύγουν αυτό, όσο οι σχέσεις είναι στη βάση της κυρίαρχης ισότητας, των συνεπών κανόνων και του αμοιβαίου οφέλους.

Η Δύση θα πρέπει να εκμεταλλευτεί τα επόμενα χρόνια και να προσπαθήσει να πείσει την Μόσχα ότι, εάν αυτές οι χώρες ενταχθούν σε δυτικούς οργανισμούς ή όχι (και ακόμη και οι προηγμένες είναι δεκαετίες μακριά από την ένταξη), είναι προς όφελος όλων να είναι ευημερούσες, σταθερές και με καλή διακυβέρνηση.

Αλλά η μεγαλύτερη αλλαγή πολιτικής πρέπει να έρθει από τη Ρωσία, η οποία συνεχίζει να συμπεριφέρεται σαν η τύχη της να εξαρτάται από τον έλεγχο των γειτόνων της. Οι άλλες δυνάμεις της Ευρώπης έχουν συνειδητοποιήσει ότι είναι καλύτερα να δημιουργηθούν κοινά οικονομικά και άλλα συμφέροντα με πρώην κτήσεις, παρά να προσπαθεί να εξαναγκάσει αυτές. Ήλθε η ώρα και για τη Ρωσία να εγκαταλείψει τη νοσταλγία της για την αυτοκρατορία.

Το κείμενο δημοσιεύθηκε αρχικά στους Moscow Times




==========================================


 Ιδιοκτησία πνευματικών δικαιωμάτων του Geopolitics & Daily News - © 2017.

 Το περιεχόμενο του site αποτελεί πνευματική ιδιοκτησία του Geopolitics & Daily News. Οποιαδήποτε πληροφορία (κείμενο, εικόνες, γραφικά) περιέχεται στο site μπορεί να χρησιμοποιηθεί μόνο για προσωπική, μη εμπορική χρήση. Είναι παράνομη η αντιγραφή, αναπαραγωγή, τροποποίηση με οποιονδήποτε τρόπο, μέρους ή του συνόλου των περιεχομένων του site χωρίς προηγούμενη έγγραφη συγκατάθεση ή αναφορά της σελίδας