Σάββατο, 27 Μαΐου 2017

Η Ελλάδα και η ενταξιακή προοπτική της Τουρκίας






Του Γιώργου Τζογόπουλου
European Council on Foreign Relations

Για σχεδόν δύο δεκαετίες, η Ελλάδα έχει βασίσει την εξωτερική της πολιτική στην πιθανή είσοδο της Τουρκίας στην ΕΕ. Από την ελληνική σκοπιά, για να ενταχθεί η Τουρκία στην ΕΕ, θα ήταν απαραίτητο όχι μόνο να τηρηθούν τα κριτήρια που έχει θέσει το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, αλλά επίσης να σεβαστεί το διεθνές δίκαιο σε σχέση με το Κυπριακό ζήτημα και να αποδεχθεί μία λύση υπό την αιγίδα του ΟΗΕ.

Αν και το Κυπριακό δεν επιλύθηκε, η Κύπρος εντάχθηκε στην ΕΕ το 2004 χωρίς το τμήμα που βρίσκονται υπό τουρκική κατοχή από το 1974. Και αν και οι σχέσεις Ελλάδας-Τουρκίας δεν έχουν διευθετηθεί, η Αθήνα και η Άγκυρα έχουν βρει ένα modus Vivendi χωρίς να ρισκάρουν μια στρατιωτική σύγκρουση. Η τελευταία φορά που οι δύο πλευρές ήρθαν κοντά σε σύγκρουση, ήταν το 1996. Επίσης, όλοι οι Έλληνες πρωθυπουργού από τη Σύνοδο του Ελσίνκι το 1999 για τη διεύρυνση, είχαν καλή σχέση εργασίας με τον Tayyip Erdogan. Ακόμη και ο σημερινός πρωθυπουργός, Αλέξης Τσίπρας, ο οποίος είναι άπειρος σε ζητήματα εξωτερικών υποθέσεων και έχει να αντιμετωπίσει την οικονομική κρίση και τη νέα πολιτική συμπεριφορά του Erdogan, έχει δημιουργήσει ένα σχετικά καλό δίκτυο επικοινωνίας με τον Τούρκο πρόεδρο.

Η ελληνική κυβέρνηση αυτή τη στιγμή ανησυχεί ιδιαιτέρως για τον αυταρχισμό του Erdogan, ιδιαίτερα μετά από την αποτυχημένη απόπειρα πραξικοπήματος τον Ιούλιο του 2016. Παρόλα αυτά, βασική της προτεραιότητα παραμένει η τουρκική εξωτερική πολιτική έναντι της Ελλάδας και της Κύπρου. Οι ενδείξεις δεν είναι θετικές. Τα τουρκικά F-16 παραβιάζουν συχνά τον ελληνικό εναέριο χώρο, τουρκικά σκάφη παραβιάζουν τακτικά τα ελληνικά θαλάσσια ύδατα και τα τουρκικά υποβρύχια εισέρχονται συχνά στην κυπριακή ΑΟΖ καθώς η Άγκυρα δεν αποδέχεται "μονομερείς" ενέργειες από τη Λευκωσία, σε ό,τι αφορά την έρευνα για φυσικό αέριο.

Το πιο σημαντικό, η Τουρκία έχει προειδοποιήσει συχνά την Αθήνα και τις Βρυξέλλες ότι θα μπορούσε να ακυρώσει την προσφυγική συμφωνία, η οποία θα μπορούσε να φέρει νέο κύμα προσφύγων από τις τουρκικές ακτές στα ελληνικά νησιά. Η εθνικιστική ρητορική του Erdogan προς την Αθήνα έχει αυξηθεί από την απόφαση ενός ελληνικού δικαστηρίου να μην εκδώσει στην Τουρκία οκτώ αξιωματούχους Τούρκους που έφθασαν στην Αλεξανδρούπολη με ελικόπτερο μετά από το πραξικόπημα του Ιουλίου.

Υπό αυτές τις συνθήκες, η Ελλάδα παρακολουθεί προσεκτικά τις νέες τακτικές του Τούρκου προέδρου. Η μη προβλεψιμότητά του είναι ίσως το πιο σημαντικό εμπόδιο σε σχέση με τις ελληνό-τουρκικές σχέσεις. Παρόλα αυτά, η Ελλάδα θέλει την Άγκυρα να παραμείνει δεσμευμένη στις διαπραγματεύσεις ένταξης με τις Βρυξέλλες παρά τον αυταρχισμό του Erdogan. Όσο περισσότερο η Τουρκία συνεργάζεται με διεθνείς οργανισμούς –όπως η ΕΕ- τόσο το καλύτερο είναι για το εθνικό συμφέρον της Ελλάδας.

Ασφαλώς, η Ελλάδα δεν μπορεί να κλείσει τα μάτια στις πρόσφατες εξελίξεις. Οι διαπραγματεύσεις μεταξύ ΕΕ-Τουρκίας θα μπορούσαν να διακοπούν ή να ανασταλούν οποιαδήποτε στιγμή λόγω των απρόβλεπτων αντιδράσεων του Erdogan. Η Ελλάδα δεν θα πρέπει να επιμείνει σε ευσεβείς πόθους αλλά να προετοιμαστεί για το χειρότερο σενάριο. Για να το κάνει αυτό, πρέπει να ενισχύσει τη θέση της σε ευρωπαϊκό επίπεδο, με τη συμμόρφωση με τις υποχρεώσεις του προγράμματος διάσωσης και να ενισχύσει τον γεωπολιτικό της ρόλο, συνηγορώντας υπέρ των projects ευρωπαϊκού συμφέροντος όπως η κατασκευή του αγωγού EastMed. Η Ελλάδα θα είναι σε θέση να διαχειριστεί αποτελεσματικά μια φερόμενη απειλή που προέρχεται από Τουρκία μόνο σε συνεργασία με τους Ευρωπαίους συμμάχους.


Capital.gr 

==========================================
 Ιδιοκτησία πνευματικών δικαιωμάτων του Geopolitics & Daily News - © 2017. Το περιεχόμενο του site αποτελεί πνευματική ιδιοκτησία του Geopolitics & Daily News. Οποιαδήποτε πληροφορία (κείμενο, εικόνες, γραφικά) περιέχεται στο site μπορεί να χρησιμοποιηθεί μόνο για προσωπική, μη εμπορική χρήση. Είναι παράνομη η αντιγραφή, αναπαραγωγή, τροποποίηση με οποιονδήποτε τρόπο, μέρους ή του συνόλου των περιεχομένων του site χωρίς προηγούμενη έγγραφη συγκατάθεση ή αναφορά της σελίδας