18/6/17

Νύχτα του Αγ. Βαρθολομαίου ή Κυβέρνηση του Βισύ; Ο Μακρόν ανάμεσα σε δυο ιστορικές επιλογές.




Γράφει η Γιώτα Χουλιάρα 


Διαβάζοντας πριν από μερικές ημέρες το άρθρο του Josef Janning του European Council On Foreign Relations όπου αναφέρει ότι η Ευρώπη είναι έτοιμη να ηγηθεί της Ευρώπης (το άρθρο μπορείτε να το διαβάσετε ΕΔΩ ) προβληματίστηκα ιδιαίτερα ακριβώς επειδή έχω μια τελείως διαφορετική οπτική και άποψη για το ποιος θα ηγηθεί της Ευρώπης.


Είμαι πιο κοντά στην άποψη της της Judy Dempsey του Carnegie Europe, η οποία βλέπει άνοδο της Γαλλίας, μια άνοδο που ενισχύεται από την αποτυχία της Μέι να λάβει στις πρόσφατες βρετανικές εκλογές την ισχυροποίηση που αναζητούσε (το άρθρο μπορείτε να το διαβάσετε ΕΔΩ).


Καθώς η Ευρώπη και ιδιαίτερα η Ευρωζώνη βρίσκεται σε οριακή στιγμή, η επιλογή Μακρόν μοιάζει ως η απόλυτη πανάκεια. Η Angela Merkel, παρά το γεγονός ότι οι μέχρι στιγμής δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι δεν απειλείται τελικά από τον Martin Schulz, έχει συνδέση το όνομά της με την ευρωπαϊκή κρίση και ο υπουργός οικονομικών της Γερμανίας Wolfgang Schaeuble με την αυστηρή λιτότητα που επιβάλει ο προνεσταντισμός. Σε παλαιότερο άρθρο μου είχα αναλύσει πως ο 
Schulz θα ήταν μια ψυχολογική λύση για την Γερμανία και, εν μέρει, θα την αθώωνε στα μάτια της μεσαίας τάξης των Ευρωπαίων πολιτών- όσοι έχουν απομείνει από μια μεσαία τάξη που συνθλίβετε στη γηραιά ήπειρο (μπορείτε να διαβάσετε το άρθρο ΕΔΩ). 

Όμως ο Martin Schulz ξεφούσκωσε πριν από την τελική ευθεία των γερμανικών εκλογών. Αν, μάλιστα, στις 24 Σεπτεμβρίου η Merkel πετύχει την πολυπόθητη νίκη, τότε ο δρόμος για τον Γάλλο πρόεδρο Emmanuel Macron είναι ανοιχτός. Εννοώ φυσικά τον δρόμο της ηγεσίας της Ευρώπης αλλά για να λάβει ο νεαρός Macron τα ηνία από την πρώην ανατολικό-γερμανίδα Merkel, έχει να επιλέξει ανάμεσα σε δυο ιστορικές στιγμές από το παρελθόν της χώρας του. Ανάμεσα στη σφαγή της νύχτας του Αγίου Βαρθολομαίου και στην κυβέρνηση του Βισύ. 


Επιλογή πρώτη: Η σφαγή της Νύχτας του Αγίου Βαρθολομαίου


Η σφαγή του Αγίου Βαρθολομαίου του François Dubois



Η νύχτα του Αγίου Βαρθολομαίου (γαλλικά: Massacre de la Saint-Barthélemy = Σφαγή του Αγίου Βαρθολομαίου) αναφέρεται στη σφαγή των Γάλλων προτεσταντών (Ουγενότων) από τους Καθολικούς στο Παρίσι στις 24 Αυγούστου 1572, ανήμερα του Αγίου Βαρθολομαίου. Η σφαγή αυτή διήρκεσε δύο τουλάχιστον μέρες στην πρωτεύουσα και επεκτάθηκε στην επαρχία.

Το τραγικό αυτό επεισόδιο των Θρησκευτικών Πολέμων της Γαλλίας ήταν αποτέλεσμα τόσο θρησκευτικών, όσο και πολιτικών και κοινωνικών αιτίων. Ήταν αποτέλεσμα της βαθιάς διαίρεσης όλων των στρωμάτων του γαλλικού λαού, του ανταγωνισμού των οικογενειών Γκιζ και Βουρβώνων για την διαδοχή της ετοιμοθάνατης βασιλεύουσας δυναστείας των Βαλουά και αντικατόπτριζε επίσης τις εντάσεις μεταξύ της Γαλλίας και της Ισπανίας, οι οποίες τροφοδοτούνταν από τις εξεγέρσεις στις Κάτω Χώρες.

Η ιστοριογραφική παράδοση θέλει ως κύριους υπαίτιους της σφαγής το βασιλιά Κάρολο Θ΄ και τη μητέρα του, Αικατερίνη των Μεδίκων. Ελλείψει πηγών, οι ιστορικοί ακόμα και σήμερα διαφωνούν για τον ακριβή ρόλο του στέμματος στο γεγονός αυτό. Το μόνο που είναι σίγουρο είναι ότι υπήρξε βασιλική έγκριση για το μακελειό. Το πρωινό της 24ης Αυγούστου, ο Κάρολος Θ΄ είχε διατάξει τη διακοπή των δολοφονιών, αλλά δεν μπόρεσε να ανακόψει την οργή και το ζήλο του λαού.

Η σφαγή του Αγίου Βαρθολομαίου αποτέλεσε σημείο αναφοράς για τους Γαλλικούς Θρησκευτικούς Πολέμους. Το κίνημα των Ουγενότων τραυματιστηκε από το χαμό πολλών επιφανών αριστοκρατών ηγετών του, αλλά και από τις εσωτερικές ανακατατάξεις και τη ριζοσπαστική αλλαγή των πεποιθήσεων τους: οι Γάλλοι προτεστάντες πλέον βρίσκονταν σε ανοιχτό πόλεμο με το στέμμα. Σε αντίθεση με τους τρεις προηγούμενους εμφύλιους πολέμους, δεν επρόκειτο για έναν πόλεμο ενάντια στην πολιτική του στέμματος, αλλά ενάντια στην ίδια την ύπαρξη της Γαλλικής μοναρχίας.Ήταν μια «από τις χειρότερες θρησκευτικές σφαγές του 16ου αιώνα». Σε όλη την Ευρώπη, ως γεγονός χάραξε στο μυαλό των Προτεσταντών ότι «ο Ρωμαιοκαθολικισμός ήταν μια αιματοβαμμένη και δόλια θρησκεία». 

Στο άκουσμα της είδησης για τη σφαγή του Αγίου Βαρθολομαίου, πολλοί Καθολικοί εντός και εκτός Γαλλίας θεώρησαν τις σφαγές αρχικά ως μια απελευθέρωση από ένα πιθανό πραξικόπημα των Ουγενότων και μια εκδίκηση για όσα είχαν υποστεί από αυτούς. Ο Πάπας Γρηγόριος ΙΓ' διέταξε ένα Te Deum και την κοπή μεταλλίου για τον εορτασμό του γεγονότος με τη μορφή του στην μία όψη και την λατινική επιγραφή Ugonottorum strages 1572 (σφαγή Ουγενότων 1572) και έναν άγγελο με σταυρό και σπαθί δίπλα στους νεκρούς προτεστάντες στην άλλη . Ο Φίλιππος Β' της Ισπανίας έδειξε την ικανοποίησή του για το γεγονός «γελώντας για πρώτη φορά». Η κυριαρχία του στις Κάτω Χώρες δεν κινδύνευε. Αλλά ο έτερος Αψβούργος, ο αυτοκράτορας Μαξιμιλιανός Β΄, χαρακτήρισε επονείδιστη τη σφαγή και μετριοπαθείς Γάλλοι Καθολικοί άρχισαν να διερωτώνται αν η θρησκευτική ομοιομορφία άξιζε το τίμημα ενός τέτοιου μακελειού και έτσι άρχισε να αναπτύσσεται ένα κίνημα, το οποίο έθετε την εθνική ενότητα πάνω από τα συμφέροντα κάθε θρησκευτικής παράταξης.

Η προτεσταντική Ευρώπη χαρακτήρισε άνανδρη βαρβαρότητα την σφαγή. Ο Γουλιέλμος ο Σιωπηλός, που είδε να ματαιώνεται η γαλλική βοήθεια που περίμενε, είπε στον Γάλλο πρεσβευτή ότι ο Κάρολος Θ΄δεν θα μπορούσε ποτέ να ξεπλύνει τα χέρια του από τόσο αίμα. Η Ελισάβετ της Αγγλίας ντύθηκε με βαρύ πένθος για να δεχτεί τον Γάλλο πρεσβευτή, τις δικαιολογίες του οποίου άκουσε με φανερή δυσπιστία. Αλλά επειδή της χρειαζόταν η Γαλλία για τον αγώνα της κατά της Ισπανίας, συνέχισε να ερωτοτροπεί με τον δούκα του Αλανσόν, τον νεώτερο αδελφό του Καρόλου Θ΄, και τον Νοέμβριο έγινε ανάδοχος της κόρης του Γάλλου βασιλιά. Πολλοί την συμβούλευσαν να θανατώσει την Μαρία Στούαρτ, αλλά η Ελισάβετ ανέβαλλε την εκτέλεση επί δεκαπέντε χρόνια.


         Πρωινό στις πύλες του Λούβρου, πίνακας του 19ου αιώνα. Διακρίνεται στα μαύρα η Αικατερίνη των Μεδίκων. Του Edouard Debat – Ponsan



Η σφαγή προκάλεσε ένα τεράστιο κύμα προσφύγων σε γειτονικές ευρωπαϊκές πόλεις, όπως στη Γενεύη, που απέκτησε το προσωνύμιο «η πόλη των προσφύγων»: την επαύριο του γεγονότος, η πόλη δεχόταν 10-20 πρόσφυγες ανά ημέρα, κάτι που οδήγησε στην εκτόξευση του πληθυσμού της, που διπλασιάστηκε τη δεκαετία 1550-1560. Επίσης, πολλοί Ουγενότοι (Γάλλοι προτεστάντες) μετακόμισαν στην Γερμανία. 



Για την ιστορία ο  Macron είναι Καθολικός. Μάλιστα, φοίτησε στο ίδρυμα Providence της εκκλησίας των Ιησουιτών με μακρά ιστορία στην περιοχή (από το 1604).
Οι Ιησουίτες, είναι θρησκευτικό καθολικό τάγμα, που συγκροτήθηκε τον 16ο αιώνα στα πλαίσια της Αντιμεταρρύθμισης (ως απάντηση, δηλαδή, στην προτεσταντική μεταρρύθμιση του Λούθηρου). Πρόκειται για θρησκευτικό τάγμα που ασχολείται ενεργά με την πολιτική ενώ Ιησουίτης είναι και ο Πάπας Φραγκίσκος. 


Αξιοσημείωτο είναι το γεγονός ότι ο Macron σε ομιλία του τον Αύγουστο του 2015 σε συνέδριο Γερμανών διπλωματών έκανε λόγο ουσιαστικά για θρησκευτικό πόλεμο στην Ευρώπη, ο οποίος υποδαυλίζει και τις οικονομικές διαφορές και ενισχύει το πρόβλημα της ευρωπαϊκής οικονομικής κρίσης.

Αντίθετα, η Merkel πιστεύει στον Λουθηρανισμό (κλάδο του Προτεσταντισμού). 


Επιλογή Δεύτερη: Κυβέρνηση του Βισύ



Φ. Πεταίν, Χίτλερ. Ανάμεσά τους ο διερμηνέας Πάουλ Σμιτ, πίσω δεξιά ο Ρίμπεντροπ. 24-10-1940. Φωτ. Deutsches Bundesarchiv


Ο όρος Κυβέρνηση του Βισύ ή Γαλλία του Βισύ αναφέρεται στη φιλογερμανική κυβέρνηση που σχηματίστηκε από τον Γάλλο στρατάρχη και ήρωα του Α΄ Παγκοσμίου πολέμου Φιλίπ Πεταίν στο ελεύθερο τμήμα της Γαλλίας, νοτίως του Λίγηρα, μετά την εισβολή της Γερμανίας και τη συνθηκολόγησή της κατά το Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, η οποία και διατηρήθηκε από τον Ιούλιο του 1940 μέχρι τον Αύγουστο του 1944. Έλαβε το όνομά της από την πόλη Βισύ, όπου μετέφερε την έδρα της η κυβέρνηση του καθεστώτος.



Στις αρχές Ιουνίου του 1940 τα στρατεύματα των Ναζί έχουν νικήσει κατά κράτος την αντίσταση των συμμάχων Άγγλων, Γάλλων και Βέλγων στο γαλλικό έδαφος, σαρώνοντας και αυτήν ακόμα την περίφημη γραμμή Μαζινό. Τα αγγλικά στρατεύματα αποχωρούν για να συνεχίσουν την άμυνά τους επί αγγλικού εδάφους, παίρνοντας μαζί τους και περίπου 140.000 Γάλλους στρατιώτες (Δουνκέρκη, 1-4 Ιουνίου). Στις 14 Ιουνίου οι Γερμανοί εισέρχονται στο Παρίσι. Αφού απορρίπτονται προτάσεις για μετακίνηση της γαλλικής Κυβέρνησης στις ΗΠΑ ή τη συγχώνευση του ελεύθερου τμήματος με τη Μεγάλη Βρετανία (πρόταση του Τσώρτσιλ), ο πρόεδρος της χώρας, Αλμπέρ Λεμπρέν (Albert Lebrun), και ο πρωθυπουργός, Πωλ Ρεϊνώ (Paul Reynaud), παραιτούνται και τη θέση τους παίρνει ο, ηλικιωμένος τότε, στρατάρχης Φιλίπ Πεταίν (Philippe Pétain), άνθρωπος με μεγάλο κύρος στη Γαλλία λόγω των επιτυχιών στις οποίες είχε οδηγήσει τον γαλλικό στρατό κατά τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.

Στις 21 Ιουνίου ο Πεταίν ζητά ανακωχή από τους Γερμανούς, με τη συναίνεση και του Αρχηγού του Στρατού, Μαξίμ Βεϋγκάν (Maxime Weygand), η οποία έγινε δεκτή από τη γερμανική πλευρά. Συμφωνήθηκε το υπόλοιπο ελεύθερο τμήμα της Γαλλίας νοτίως του ποταμού Λίγηρα να διοικηθεί από τη Γαλλική Κυβέρνηση με έδρα την πόλη Βισύ (Vichy). Αρχηγός αυτής της Κυβέρνησης ανέλαβε ο Πεταίν. Το επίσημο όνομα του καθεστώτος του Βισύ ήταν «Γαλλικό Κράτος» (γαλλικά: État français)



Ποια η απόφαση του Macron, η ιστορία θα το δείξει.










==========================================

 Ιδιοκτησία πνευματικών δικαιωμάτων του Geopolitics & Daily News - © 2017. Το περιεχόμενο του site αποτελεί πνευματική ιδιοκτησία του Geopolitics & Daily News. Οποιαδήποτε πληροφορία (κείμενο, εικόνες, γραφικά) περιέχεται στο site μπορεί να χρησιμοποιηθεί μόνο για προσωπική, μη εμπορική χρήση. Είναι παράνομη η αντιγραφή, αναπαραγωγή, τροποποίηση με οποιονδήποτε τρόπο, μέρους ή του συνόλου των περιεχομένων του site χωρίς προηγούμενη έγγραφη συγκατάθεση ή αναφορά της σελίδας